من بورایا نیه گلدیم...؟
سون ۱۰ گوندور بو فیکیرله یاتیب, بو فیکیرله قالخیرام!
جدی سیخینتی لار یاشایان بیری اولاراق, اوز اوزومه تز تز بو سورونو سورورام
" من ایندی بورایا نیه گلدیم"
بو یئر, بیر شهرده اولا بیلر, بیر اولکه ده!
تداوم سرکوب خواسته های مدنی در آذربایجان
سرکوب در آذربایجان و برخورد امنیتی با مسائل و مشکلات آن با شدت در جریان است.
حاکمیت ملتی اکثریت را از ابتدایی ترین حقوق خود که همانا تحصیل به زبان مادری میباشد محروم ساخته و به زبان کشی که همانا یکی از ابزارهای قوم کشی و یا به عبارتی فرهنگ زدایی از مردم به شمار می رود دست می زند.
در ۸۰ سال اخیر آذربایجانیها تحت تاثیر شدید سیاست آسیمیلاسیون اعمال شده از سوی دولت مرکزی ایران بوده اند نسل کشی فرهنگی سیستماتیک تورکهای آذربایجان, از زمان پهلوی ها آغاز شده و حال نیز ادامه دارد.آنها نمی توانند در کنار زبان رسمی کشور به زبان خود در مدارس و دانشگاهها تحصیل کنند. در رادیو و تلویزیون سراسری و مطبوعات دولتی سهمی مناسب با جمعیت شان داشته باشند. دولت حاکم همگام با محدود کردن آزادیهای فردی و اجتماعی شهروندان آذربایجانی با خواسته های آنها مخالفت کرده است. در بسیاری موارد این مخالفتها با کشتار و زندانی کردن افراد با برچسب جدایی طللبی و تفرقه افکنی همراه بوده است. البته برخورد تبعیض آمیز دولت ایران به رفتار خشن و سرکوب گرانه خلاصه نمی شود بلکه این رویکردها در فرهنگ حاکم جامعه نهادین شده است و به صورت تحقیر و تمسخر ملیتهای غیر فارس خصوصا آذربایجانیها بیشتر از طریق بیان جوک و لطیفه های روزمره حتی در میان روشنفکران فرهنگ حاکم بازتاب می یابد.
جنبه دیگر تبعیض در ایران علیه آذربایجانیها - عقب ماندگی اقتصادی و کمبود زیر ساختها و فعالیتهای تولیدی در مناطقی است که اکثریت جمعیت آن را ترکها تشکیل می دهند نتیجه این سیاستها آوارگی در مناطق دیگر می باشد.
طی یک قرن گذشته دولتمردان ایرانی با تعریف غیر متعارف از ایران و ایرانی آن را تنها در فارس خلاصه کرده و وجود ملیتهای دیگر را انکار کرده اند.
امروز ملت آذربایجان که نزدبک به ۳۰ میلیون از جمعیت کشور را تشکیل می دهند خواستار تحصیل به زبان ترکی آذربایجانی می باشند چرا که این حق در قانون اساسی ذکر شده است.
مبارزات فرهنگی ، اجتماعی و ملی در میان نسل کنونی ملت آدربایجان در عصر حاضر، دال بر عزم راسخ آنها در ستاندن حقوق حقه شان از حاکمیت و معتقدان به تک زبانی می باشد .
در همین رابطه دونیش معتقد است که :
«در سیاست و حقوق بین الملل گرایشهای مثبتی مبنی بر دوری جستن از سیاست یکسان کردن اقلیتها با فرهنگ حاکم و نیز حرکت به سوی به رسمیت شناختن تکثر فرهنگی به مثابه هدفی پسندیده مشاهده می شود».
آذربایجانیها در مناسبتهای مختلف همچون مراسم سالانه گرامی داشت بابک و روز مشروطیت ازمسئولین ایران خواستار ترفیع فرهنگ و زبان آذربایجان می شوند.
در روز جهانی زبان مادری نیز آذربایجانیها باز بر علیه محدودیت های دولتی در زمینه ممنوعیت تدریس زبان و ادبیات ترکی آذربایجانی اعتراض کردند. اما با اعمال خشونت نیروهای انتظامی و امنیتی اعتراضات راسرکوب کرده و معترضین را روانه بازداشت گاههای و زندانها کردند.
سرکوب فعالین هویت طلب آذربایجانی در سالگرد اعتراضات خرداد ماه ۱۳۸۵ آذربایجان نیز نشان داد که حاکمیت بدون توجه به خواستهای آذربایجانیها در راه سرکوب آنها به هر اقدامی دست می زند.
اینگونه برخوردهای خشونت آمیز نشان می دهد که با مسالمت آمیز ترین نوع طرح مطالبات هم با شدیدترین وجه برخورد می شود.
آنهایی که طرفدارن ارتقای هویت فرهنگی آذربایجانی در ایران هستند ، تحت تعقیب حکومت ایران قرار گرفته و با اتهاماتی نظیر تجزیه طلب- پانترکیسم محاکمه می شوند.حقوق ابتدایی ملیت های غیر فارس تحت عناوین مختلف از جمله حفظ وحدت و یکپارچگی ملی توسط حاکمیت پایمال شده است.حال اینکه کوشش مسالمتآمیز و مدنی برای ابراز تعلقات زبانی و قومی از حقوق اساسی هر شهروندی محسوب میشود
فعالان ترک زبان همواره سعی کرده اند مطالبات خود را از طرق مسالمت آمیز و اعتراضات مدنی پی گیری کنند، پاسخهاى خشن و حتى بىتوجهى و بىاعتمادى كامل به حركت مسالمتجويانه و مدنى و فرهنگى آن را به مطالبات غيرقانونى و يا روشهاى غيرمسالمتآميز و رادیکال شدن طرح این مطالبات تبدیل خواهد شد.
فعالان فرهنگی آذربایجان با عملکرد چندین ساله خود نشان داده اند که خواهان دستیابی به حقوق انسانی خود که به صراحت در قانون اساسی کشور و قوانین و کنوانسیونهای بین المللی آمده است بوده اند.
سال هاست که فعالان حرکتی برابرخواه در آذربایجان براي تحقق موقعيت حقوقي شان به هر اقدام مسالمت آميزي دست زده اند تا در عرصه علني ديده شوند. از مکتوب کردن خواست ها گرفته تا برگزاري کارگاه و سمينار و تجمعات مسالمت آميز، از تشکيل جمع هايي چون هم انديشي ملیتها، حرکت هاي جهاني ، و صلح، و... تا جمع آوری امضا براي اجرای قوانین معتل مانده، و... سعي و انديشه وافر به کار برده اند تا هريک به شيوه خود فضاي کم وسعت را باز و گسترده کنند، هرچند هربار به خاطر چوب هاي زيادي که لاي چرخ حرکت شان گذاشته مي شود، هزينه پرداخته و تغيير روش مي دهند. افراد زيادي را به اتهامات گوناگون دستگير کرده و برايشان پرونده سازي کنند.
حال اینکه دولت موظف است شرایطی را محیا سازد تا حقوق زبانی – فرهنگی و اقتصادی این اکثریت نسبی جمعیت ایران رعایت شود.
میتوان از تجربیات کشورهای همسایه ایران نظیر عراق و افغانستان درس گرفت. این کشورها نیز مثل ایران چندزبانه و چند قومی هستند.
وحدت ملتها صرفا" زمانی بوجود می آید که ضمن احترام متقابل به هویت ملی هر یک از ملت ها از تحقیر و تمسخر اعمال زور سلطه غارت و اضمحلال فرهنگی ملتهای مختلف دست برداشته ضمن قبول حس همجواری و فضایی متکثر به وحدت ملی واقعی رسید.
متاسفانه عدم اجرای اصول قانون اساسی و عدم احترام به حقوق اولیه و انسانی مندرج در اعلامیه جهانی حقوق بشر استفاده از فشار و زور به جای گفتگو و تعامل و در یک کلام ارعاب و دستگیریهای اخیر وضعیت فعلی را بغرنج تر و در حال سوق دادن فضای گفتگو به سمت حاکم شدن فضای احساسی و رادیکال می باشد.
سیاست آسیمیلاسیون ترکهای آذربایجانی در مقابل چشمان جامع جهانی ادامه دارد. ملتی که به گونه ای تبعیض آمیز از موقعیت اجتماعی – اقتصادی و سیاسی خود محروم می شود. ( هویت – هستی و حقوق)ملتی که دچار سیاست استحاله هویتی شده است.
بیگانگی جامعه جهانی – خصوصا" مراکز و ارگانهای بین المللی و حقوق بشری به این مساله که تنها ناظر جریان این استحاله و فرهنگ کشی هستند بی شک قابل توجیح نیست.
